Niszczenie ego jako mechanizm kontroli

Osoba dążąca do kontroli często celowo niszczy poczucie własnej wartości swojego „obiektu”. W psychologii jest to nazywane „gaslightingiem” - manipulacją, która sprawia, że ofiara zaczyna wątpić w swoją percepcję, pamięć i zdrowy rozsądek. Taki proces prowadzi do obniżenia samooceny, co skutkuje większą podatnością na manipulację. Osoby z niskim poczuciem własnej wartości są bardziej skłonne do podporządkowania się, ponieważ wątpią w swoje zdolności do samodzielnego działania i podejmowania decyzji.

Kontrolująca osoba może często krytykować, umniejszać osiągnięcia lub ośmieszać swoje ofiary publicznie i prywatnie. Takie zachowanie prowadzi do stopniowego osłabienia poczucia własnej wartości ofiary, co sprawia, że staje się ona zależna, szukając aprobaty i potwierdzenia swojej wartości.

Budzenie lęków jako forma kontroli

Lęk jest silnym narzędziem kontroli. Kiedy ktoś wzbudza w kimś lęk, może łatwo manipulować jego zachowaniem. Stres i lęk uruchamiają mechanizmy przetrwania, które są głęboko zakorzenione w naszej ewolucji. Wysoki poziom kortyzolu (hormonu stresu) może prowadzić do chronicznego stanu lęku, co osłabia zdolność do podejmowania racjonalnych decyzji i zwiększa podatność na manipulację.